Sprawa ze skargi na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie reformy rolnej
Uzasadnienie strona 2/6

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2010 r., nr [...] w całości i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia, wyjaśniając przy tym, że zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2011 r., sygn. akt I OPS 3/10, postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 marca 2010 r., które legło u podstaw rozstrzygnięcia Wojewody nie ma mocy wiążącej, dlatego w dalszym ciągu można orzekać w drodze decyzji administracyjnej o tym czy dana nieruchomość lub jej część wchodziła w skład nieruchomości ziemskiej, o której mowa w art. 2 ust. 1 lit. e dekretu.

Pismem z dnia 14 grudnia 2015 r. W. S., reprezentowany przez adw. J. C., zmodyfikował wniosek z dnia 22 kwietnia 1998 r., inicjujący postępowanie, w ten sposób, że sprecyzował żądanie wydania decyzji stwierdzającej, że nieruchomość stanowiąca zespół pałacowo - parkowy położona w [...] nie podpadała pod działanie dekretu do następujących działek ewidencyjnych:[...].

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2016 r., nr [...], stwierdził, że nieruchomość stanowiąca zespół pałacowo - parkowy położony w [...], oznaczona w ewidencji jako działki ewidencyjne nr [...] z obrębu [...], podlegała pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że brak jest jakichkolwiek przesłanek przewidzianych w art. 2 ust. 1 lit. e dekretu, aby uznać, że nieruchomość stanowiąca zespół pałacowo - parkowy, położony w [...], wchodząca w skład [...] nie podpadała pod działanie dekretu. Cały majątek [...] zdaniem organu spełniał normy obszarowe określone w art. 2 ust. 1 lit. e dekretu, co skutkowało przejęciem go w całości na potrzeby reformy rolnej.

Odwołanie od ww. decyzji W. S.

Po rozpoznaniu ww. odwołania Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] sierpnia 2017r. uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie pierwszej instancji.

W merytorycznym uzasadnieniu decyzji Minister podkreślił, że z treści art. 2 dekretu wynika, że z dniem jego wejścia w życie, tj. w dniu 13 września 1944 r. wszystkie nieruchomości nim objęte przeszły z mocy samego prawa bez żadnego wynagrodzenia w całości na własność Skarbu Państwa. Z kolei w § 5 rozporządzenia przewidziano możliwość wystąpienia z wnioskiem o ustalenie czy dana nieruchomość podpadała pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu. Tryb ten był i jest uruchamiany w przypadkach spornych, gdy właściciel nieruchomości uważał, że jego nieruchomość nie spełniała warunków określonych w art. 2 ust. 1 lit. e dekretu i powinna zostać wyłączona spod działania tego przepisu - czyli nie podlegała przejęciu na cele reformy rolnej w części, bądź w całości. Innymi słowy przepis ten stanowi dla właścicieli nieruchomości podstawę żądania ustalenia w formie decyzji administracyjnej, czy dana nieruchomość przejęta została na własność Skarbu Państwa zgodnie z ówcześnie obowiązującym prawem. Dopuszczalność orzekania przez właściwe organy administracji publicznej, w drodze decyzji administracyjnej we wskazanym zakresie, służy zatem ochronie prawa własności przed dekretowych właścicieli nieruchomości, które zostały przejęte przez Państwo na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu. Przy czym ograniczenie podmiotowe w zakresie gwarancji ochronnych przewidzianych w § 5 rozporządzenia potwierdzone zostało w art. 17 dekretu, który przewidywał dla wywłaszczonych właścicieli lub współwłaścicieli nieruchomości ziemskich (i tylko dla nich), możliwość otrzymania samodzielnego gospodarstwa rolnego poza obrębem powiatu, w którym znajdował się wywłaszczony majątek. W przypadku nieskorzystania z tego prawa, przysługiwało im zaopatrzenie miesięczne w wysokości uposażenia urzędnika państwowego VI grupy, a więc świadczenie o charakterze osobistym, ściśle związanym z osobą uprawnioną, które nie dotyczyło praw zbywalnych w rozumieniu art. 30 § 4 k.p.a. Wynika z tego, że dekret - czyli akt o charakterze szczególnym, który musi być interpretowany ściśle - zarówno w kontekście wniosku z § 5 rozporządzenia, jak również możliwości otrzymania gospodarstwa zastępczego lub zaopatrzenia miesięcznego, odnosi się wyłącznie do uprawnień właścicieli lub współwłaścicieli przejętych majątków. Organ podniósł, że istotną kwestią w tego typu sprawach jest fakt, że w przypadku stwierdzenia wadliwego przejęcia nieruchomości powstają roszczenia, które de facto powinny służyć naprawieniu krzywd dziejowych poniesionych przez przed dekretowych właścicieli. Nie jest więc obojętne kto z tych roszczeń korzysta, a także komu i na jakich zasadach przypadają z tego tytułu należności obciążające fundusze publiczne. W ocenie organu nie jest dopuszczalne, aby osoba która nie została bezpośrednio pokrzywdzona działaniem dekretu, a roszczenie nabyła w następstwie "handlu roszczeniami" miała chociaż potencjalną szansę odniesienia z tego tytułu korzyści kosztem środków publicznych. Organ przywołał wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 2015 r., sygn. akt I CSK 1033/14.

Strona 2/6
Inne orzeczenia o symbolu:
6290 Reforma rolna
Inne orzeczenia z hasłem:
Nieruchomości
Inne orzeczenia sądu:
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Inne orzeczenia ze skargą na:
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi